กฎระเบียบที่ควรรู้

การเงินและการธนาคาร

ธนาคารกลาง: The Central Bank of the Russian Federation (Bank of Russia)

ระบบธนาคาร: ธนาคารพาณิชย์ (Commercial Banks) จำนวน 1,212 ธนาคาร แบ่งเป็น

1. ธนาคารพาณิชย์ของรัฐ (State-owned Commercial Banks) จำนวน 4 ธนาคาร ได้แก่

  • Sberbank เป็นธนาคารพาณิชย์ที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในรัสเซีย (วัดจากขนาดสินทรัพย์)
  • JSC Vneshtorgbank (VTB) หรือ Bank of Foreign Trade of Russia (รัฐบาลรัสเซียถือหุ้น 99% ของจำนวนหุ้นทั้งหมด) เป็นธนาคารพาณิชย์ที่มีขนาดสินทรัพย์ใหญ่เป็นอันดับ 2 และมีขนาดเงินทุนใหญ่เป็นอันดับ 3 ของรัสเซีย
  • Russian Development Bank เน้นการปล่อยสินเชื่อให้แก่ภาคอุตสาหกรรม
  • Russian Agricultural Bank (Rosselkhozbank) เน้นการปล่อยสินเชื่อให้แก่ภาคเกษตรกรรม

2. ธนาคารพาณิชย์เอกชน (Privated Commercial Banks) จำนวน 1,077 ธนาคาร แบ่งเป็น 3 ประเภทคือ

  •  Specialized Provincial Banks เป็นธนาคารพาณิชย์ที่เน้นการปล่อยกู้เฉพาะธุรกิจใดธุรกิจหนึ่ง และจำกัดขอบเขตในการให้บริการเฉพาะลูกค้าในภูมิภาคใดภูมิภาคหนึ่งเท่านั้น
  • Sectoral Banks เป็นธนาคารพาณิชย์ที่เน้นการปล่อยกู้เฉพาะธุรกิจใดธุรกิจหนึ่ง แต่มีขอบเขตในการให้บริการแก่ลูกค้าครอบคลุมหลายภูมิภาค
  • Independent Banks เป็นธนาคารพาณิชย์ที่ปล่อยกู้ให้กับหลากหลายธุรกิจและมีขอบเขตในการให้บริการแก่ลูกค้าครอบคลุมหลายภูมิภาค

3. ธนาคารพาณิชย์ที่ร่วมทุนกับต่างประเทศ (Banks with Foreign Affiliation) จำนวน 82 ธนาคาร

4. ธนาคารพาณิชย์ต่างประเทศ (Foreign Banks) จำนวน 49 ธนาคาร

เป็นที่น่าสังเกตว่า แม้ปัจจุบันธนาคารพาณิชย์ของรัสเซียจีมากกว่า 1,000 ธนาคาร แต่ธนาคารส่วนใหญ่ยังเป็นธนาคารขนาดเล็ก ซึ่งตั้งขึ้นโดยกลุ่มธุรกิจต่างๆ เพื่อสนับสนุนการดำเนินธุรกิจของพวกพ้องตนเป็นสำคัญ อีกทั้งยังมีระบบการบริหารงานและระบบการจัดการที่ยังไม่ได้มาตรฐานสากล ดังนั้น ในการเลือกใช้บริการของธนาคารในรัสเซียจึงต้องควรพิจารณาให้รอบคอบ

สถาบันการเงินประเภทอื่นๆ (Non – banking Credit Institutions) อาทิ Securities Markets, Insurance, Russia Small Business Fund (RSBF) และ Russia Small Business Credit Bank (KMB) เป็นต้น


รายชื่อธนาคารที่เป็น Correspondent Bank กับ ธสน.: มีจำนวน 13 แห่ง ได้แก่

  • ALFA-BANK (ABH RINANCIAL LTD)
  • BANK FOR FOREIGN ECONOMIC AFFAIRS (VNESHECONOMBANK)
  • BANK FOR FOREIGN TRADE (VNESHTORGBANK)*
  • BANK ZENIT
  • COLYON RUSBANK CORPORATE AND INVESTMENT BANK
  • COMMERCIAL BANK LANTA-BANK
  • COMMERCIAL BANK ROSBANK
  • GLOBEX COMMERCIAL BANK
  • INTERNATIONAL MOSCOW BANK
  • JSCB PROMSVYAZBANK ZAO
  • MDM BANK
  • MOSCOW MUNICIPAL BANK – BANK OF MOSCOW
  • URALSIB BANK OAO

หมายเหตุ: * เป็นธนาคารที่ ธสน. ส่งเสริมการทำการค้าระหว่างกันเป็นพิเศษ ด้วยการจัดทำโครงการ RTFF (Revolving Trade Financing Facility) เพื่อสนับสนุนให้ผู้นำเข้าในรัสเซียซื้อสินค้าจากไทยเพิ่มขึ้น ทั้งนี้ ธสน. ได้เปิดวงเงินสินเชื่อ RTFF แก่ธนาคารแห่งนี้ เพื่อใช้ปล่อยกู้ต่อให้แก่ผู้นำเข้ารัสเซียสำหรับซื้อสินค้าจากประเทศไทย


การควบคุมเงินตราต่างประเทศ

เพื่อลดความเข้มงวดในการควบคุมเงินตราต่างประเทศ ทางการรัสเซียจึงได้ประกาศใช้กฎหมายว่าด้วยการควบคุมเงินตราฉบับใหม่ (Federal Law No. 173-FZ, “On Currency Regulation and Currency Control) ซึ่งมีผลตั้งแต่วันที่ 17 มิถุนายน 2547 เป็นต้นมา โดยมีสาระสำคัญภายใต้ข้อกำหนดฉบับใหม่ ดังนี้

  • นักลงทุนต่างชาติสามารถโอนเงินทุนและผลกำไรออกนอกประเทศได้โดยเสรี ทั้งนี้การโอนเงินปันผล และค่าลิขสิทธิ์และค่าธรรมเนียม จะต้องถูกหักภาษีหัก ณ ที่จ่ายในอัตรา 15% และ 20% ตามลำดับ
  • ผู้ส่งออกสนค้าและบริการรในรัสเซียที่ได้รับชำระค่าสินค้าและบริการแล้ว จะต้องขายเงินตราต่างประเทศ 25% ของมูลค่าสินค้าและบริการ ให้แก่ธนาคารพาณิชย์ ภายใน 7 วัน หลังจากที่ได้รับเงิน
  • อนุญาตให้ผู้ที่ไม่มีถิ่นพำนักในรัสเซียสามารถเปิดบัญชีธนาคารในรัสเซีย รวมทั้งสามารถโอนเงินระหว่างบัญชีธนาคารในรัสเซียและระหว่างบัญชีธนาคารในต่างประเทศได้โดยเสรี

นอกจากนี้ ภายใต้กฎหมายต่อต้านการฟอกเงิน ผู้ที่ต้องการซื้อ/ขายเงินตราต่างประเทศที่มีมูลค่าเกินกว่า 600,000 Ruble (ราว 20,000 ดอลลาร์สหรัฐ) จะต้องแจ้งรายละเอียดของแหล่งที่มาของเงินหรือการใช้ไปของเงินดังกล่าวด้วย

ที่มา: ธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งประเทศไทย http://www.exim.go.th/doc/research/targeted_country/5953.pdf